کاهش ولع مصرف مواد

راهکارهاي شناختي و رفتاري براي کاهش ولع مصرف مواد :

 


فنون توجه برگرداني: يكي از راهبردهاي مهم براي مقابله با ولع فنون توجه برگرداني هستند، اين فنون به دو دسته¬ي شناختي و رفتاري طبقه‌بندي مي¬شوند، گوش دادن به موسيقي، تماشاي فيلم، فعاليت‌هاي بدني (مانند فرستادن پيام كوتاه تلفني، پياده روي، دوش گرفتن)، فنون توجه برگرداني رفتاري هستند در حالي كه تمرين ذهني (مانند شمارش اعداد، انديشيدن به تصورات خوشايند و خاطرات شاد گذشته) از جمله فنون شناختي در توجه برگرداني محسوب مي‌شوند.
توقف فكر: به بيمار آموزش دهيد هر بار با افكار منفي برانگيزاننده ولع مواجه مي‌شود به كمك فن توقف فكر  آن‌ها‌ را متوقف كند. مانند «بسه ديگه»، «ايست»، «كافيست»،‌ «تمام» و. ..
فن تجسم: از بيمار بخواهيد يک سوييچ (مانند کليد روشن و خاموش کردن چراغ) را در ذهن خود مجسم کند و فرض کند که به کمک آن مي‌تواند افکارش را روشن و خاموش کند آنگاه از او بخواهيد،  هر زمان که فکر مصرف مواد به ذهنش مي‌آيد، با اين سوييچ فکر خود را خاموش کند.
تشويق خود : اين فن به بيماران كمك مي‌كند تا با افكاري كه با ولع همراه هستند، مقابله كنند و از شروع مصرف جلوگيري کنند. در اين حالت از بيماران بخواهيد، در شرايطي كه دچار ولع هستند، پيام¬هاي مثبتي به خود بدهند. مانند:
 «من مي‌توانم جلوي خود را بگيرم».
 «من از عهده اين كار برمي‌آيم».
 «من تسليم نمي‌شوم».
 «من مقاومت مي‌كنم».
جايگزيني افكار مثبت: از بيماران خواسته مي‌شود افكار مثبتي را جايگزين افكار منفي نمايند. به اين ترتيب توانايي بيشتري براي مقابله با ولع پيدا مي‌كنند.
 «تحمل ولع خيلي سخت است، نمي‌توانم مقاومت كنم (افكار منفي)»
 «هر چقدر هم كه سخت باشد، ‌ادامه دار نيست و بالاخره تمام مي‌شود (افکار مثبت)»
ذهن آگاهي : ذهن آگاهي مشابه مراقبه است. مراقبه را  در حين فعاليت نيز مي‌توان  انجام داد. مانند زماني كه فرد راه مي‌رود، مي‌تواند بر راه رفتن خود نيز متمركز شود و به هر قدمي‌كه برمي‌دارد به دقت توجه كند. اين كار نوعي ذهن آگاهي به شمار مي‌رود. اين فن براساس آيين ذن  مي¬باشد كه بيان مي‌کند: «وقتي قدم مي‌زنيد، فقط قدم بزنيد و وقتي چاي مي‌نوشيد، فقط چاي بنوشيد.»